Вы тут

33 мільярды прыбытку і дапамога КДБістаў: у Мінску судзяць 17 наркагандляроў

У Мінску працягваецца суд па адной з самых буйных наркагруповак у гісторыі сучаснай Беларусі. Гадамі яны рэкламаваліся ў інтэрнэце пад брэндам LegalMinsk і пры дапамозе “даху” ў праваахоўных органах разбіраліся з канкурэнтамі.

Абвінавачаных на дадзены момант аж 17 чалавек. Цалкам сваю віну прызналі толькі двое. Хоць вінаватасць людзей яшчэ не даказаная, іх прозвішчы шырока разышліся ў СМІ. 

Лідарам групоўкі называюць выпускніка журфака БДУ Канстанціна Вілюгу (мянушка “Кот”). Паведамляецца, што гэта хлопец з забяспечанай сям’і, які меў добрыя сувязі ў праваахоўных органах і ўплывовых сваякоў. З канца 2000-х ён знаходзіўся пад прыцэлам у наркакантролю, але пазбягаў адказнасці, у тым ліку дзякуючы таму, што “здаваў” міліцыі сваіх канкурэнтаў. “Кот”, па версіі следства, штодзень зарабляў па 7 тысяч долараў, набыў у Мінску кватэру і будаваў фешэнебельны катэдж. Ён, як паведамляецца, сам прызначаў кошты на псіхатропы і размяркоўваў заробкі іншым членам групоўкі. Вілюга любіў дарагія аўто і хваліўся, што яго “Мерседэсу” ў Мінску салютуюць інспектары ДАІ, нібыта буйному чыноўніку. Па інфармацыі следчых, для прыкрыцця “Кот” арганізаваў прыватную кампанію, якую ўзначаліў, паведамляе “Звязда”. 

Дызайн ужо неіснуючага сайту legalminsk.net

Адзначым, што групоўка беспакарана рэалізоўвала спайсы ў час, калі многія з рэчываў не былі ўнесеныя ў рэспубліканскі наркапералік. У пачатку 2014 года пералік папоўніўся дзясяткамі новых спайсаў. Групоўка LegalMinsk не разлічыла сілы і паставіла ў Беларусь ужо забароненыя рэчывы. З імі у чэрвені 2014 года праваахоўнікі затрымалі 23-гадовую ўдзельніцу групоўкі Аліну Церагеру — адну з арганізатараў злачыннага бізнэсу. Ёй следства адводзіць ролю дырэктара. Дзяўчына праводзіла інструктаж так званых “мінёраў” наконт бяспекі і вучыла іншым аспектам працы.

Паведамлялася, што групоўка атрымала чысты даход у памеры 33 мільярдаў рублёў. У колішнія часы гэта былі мільёны долараў. Нават падчас суда абвінавачаныя паводзяць сябе даволі самаўпэўнена і ўсмешліва. Амаль ніхто цалкам не прызнае віну.

Наркагрупоўка і КДБ

LegalMinsk прыкрывалі і нячыстыя на руку праваахоўнікі. На лаве абвінавачаных аказаліся былы міліцыянер і два ўжо экс-супрацоўнікі КДБ. 

Гутарка, напрыклад, пра старшага оперупаўнаважанага па асабліва важных справах цэнтральнага апарата КДБ Дзмітрыя Вераценскага і оперупаўнаважанага КДБ з упраўлення па Брэсцкай вобласці Ігара Карыцкага. 

Апошні, як перадае kp.by, у пачатку судовага працэсу паспрабаваў запэўніць суддзю ў тым, што зможа даказаць сваю невінаватасць. Ён жа прасіў зрабіць працэс закрытым, бо падчас суда могуць быць закранутыя пытанні, звязаныя з дзяржтаямніцай.

Абодвух чэкістаў абвінавачваюць у “Стварэнні злачыннай арганізацыі альбо ўдзеле ў ёй”, у “Прыгатаванні і распаўсюджванні наркотыкаў групай асоб”, у “Незаконнай прадпрымальніцкай дзейнасці групай асоб” і ў “Злоўжыванні ўладай альбо службовым становішчам”. Вілюга абвінавачваецца па тых жа артыкулах і яшчэ ў “Махлярстве”.

На судзе пануе такая атмасфера, нібыта абвінавачаныя спадзяюцца на апраўдальныя ці мяккія прысуды. Хоць кожны з вярхушкі наркагрупоўкі можа атрымаць па 15 год пазбаўлення волі.

Было відавочна, што LegalMinsk не маглі гадамі так нахабна функцыянаваць без прыкрыцця зверху. Яшчэ напрыканцы 2013 года Еўрарадыё накіравала ў КДБ афіцыйны запыт з пытаннем, чаму не прымаюцца меры, каб закрыць сайт legalminsk.net, які мазоліў вочы на той момант ужо каля 4 гадоў. Тады Вераценскі і Карыцкі яшчэ былі на волі і неслі службу. А з КДБ на запыт так і не адказалі.

Як затрымалі оперупаўнаважаных

Зразумела, што такі грандыёзны скандал чэкістам не быў патрэбны. Нават у тым выпадку, калі б КДБ само вылічыла пярэваратняў, наўрад ці пра гэта даведалася б уся краіна.

Магчыма, розгалас з затрыманнем спецслужбоўцаў і іншых удзельнікаў LegalMinsk здарыўся дзякуючы тагачаснаму кіраўніку Упраўлення па наркакантролі МУС Мікалаю Карпянкову. У 2013 годзе ён змог арганізаваць кампанію, каб аб праблеме спайсаў загаварылі СМІ і інфармацыя дайшла непасрэдна да Лукашэнкі. Гэта скончылася падпісаннем дэкрэта №6 у канцы 2014 года. Усе новыя псіхатропы з таго часу могуць за лічаныя дні ўносіць у наркапералік, а за гандаль істотна ўзмацнілі адказнасць. Яшчэ перад прыняццем дэкрэта пад раздачу пайшлі ўсе актывісты LegalMinsk і кіраўнікі, у тым ліку і, магчыма, карумпаваныя супрацоўнікі КДБ. Тады афіцыйна паведамлялася, што затрыманне чэкістаў здарылася дзякуючы цеснаму ўзаемадзеянню службаў уласнай бяспекі МУС і КДБ.

Тым часам

У хуткім часе можа пачацца суд па яшчэ адной гучнай справе. У снежні 2015 года Следчы камітэт паведаміў пра выкрыццё буйной наркагрупоўкі OrigLegal. Абвінавачванні былі выстаўленыя 14 маладым людзям, старэйшаму з якіх 25 гадоў. Групоўка гандлявала псіхатропамі праз наркафорум. Пакупнікі залічвалі грошы на электронныя кашалькі, пасля аплаты ім паведамляліся адрасы, дзе схаваныя наркотыкі. Фізічнага кантакту з пакупнікамі ў дылераў не было. Перапіскі якасна шыфраваліся. На камп’ютарах у лідараў групоўкі была ўсталяваная аперацыйная сістэма TAILS, якую выкарыстоўваў, напрыклад, Эдвард Сноўдэн.   

Вядома ўжо пра некалькі крымінальных спраў, у ходзе якіх выкрылі буйныя наркагрупоўкі сучаснага тыпу, якія распаўсюджвалі псіхатропы. 

Прапановаў на рынку не робіцца менш

Ці ўцягнутыя іншыя спецслужбоўцы ў гандаль псіхатропамі — інфармацыі няма. Аднак удар па некалькіх буйных наркагрупоўках сітуацыю карэнным чынам не змяніў. Прапановаў на рынку менш не робіцца.

У асноўным псіхатропы прадаюць праз папулярны наркафорум, на які спажыўцы заходзяць праз ананімайзеры.

1 сакавіка Еўрарадыё налічыла ў раздзеле “Мінск” названага форуму два дзясяткі актуальных аб’яў.  

Фота KP.BY, TUT.BY