Сям’я Аляксандра Рыбака бачыла выбух у Осла са свайго акна

Еўрарадыё: Дзе вы знаходзіліся падчас выбуху? Дзе
знаходзіўся Аляксандр Рыбак і ці, крый Божа, не пацярпеў хто-небудзь з вашай
сям’і?

Наталля Рыбак: “У нашай сям’і, на
шчасце, ніхто не пацярпеў. Саша ў гэты момант выязджаў на канцэрт недалёка ад
Осла. Мы сядзелі дома, у нас былі госці. З нашых вокнаў бачны цэнтр горада. І мы чулі гэты выбух,
мы бачылі слуп дыму, які падняўся, але мне нават у галаву не магло прыйсці, што
гэта сапраўды выбух. Мы думалі, што гэта, у горшым выпадку, сутыкненне двух
кацераў...”

Еўрарадыё: Як вы
асабіста адрэагавалі на гэты выбух
? Якія былі адчуванні?

Наталля Рыбак: “Спачатку
ніхто не мог паверыць, што гэта праўда. Спатрэбілася некалькі дзён, каб усвядоміць
гэтую навіну. З гледзішча пачуццяў, гэта было жудаснае страсенне. Ва ўсіх быў
дэпрэсіўны стан. Ніхто не мог паверыць, што гэта магло адбыцца сапраўды, а не ў
нейкім фільме. Што чалавек з халоднай крывёй можа адабраць столькі жыццяў”.

Еўрарадыё: Як вы
даведаліся пра тое, што адбылося на выспе Утойя?

Наталля Рыбак: “Гэтая навіна была яшчэ
больш жудасная. Калі мы размаўлялі адно з адным, ва ўсіх былі слёзы... Пра гэта
было проста немагчыма размаўляць. Да гэтага часу я бачу, што людзі не могуць
супакоіцца, калі мы пачынаем казаць пра гэтыя падзеі, нам проста цяжка
размаўляць пра гэтыя падзеі”.

Еўрарадыё: Што людзі
кажуць зараз? Што за размовы можна пачуць у крамах, на вуліцы?

Наталля Рыбак: “Суседзі
размаўляюць паміж сабой. У нас, на жаль, у лепшых сяброў нашых суседзяў
загінула дзяўчына, прынамсі яе пакуль не знайшлі... Там было дзве сястры, і
адна з Утойі вярнулася жывая, а другую не знайшлі, таму вельмі змрочныя
настроі... Паўсюль праходзяць набажэнствы ў цэрквах, з вялікай колькасцю
людзей. Людзі прыходзяць з кветкамі. На плошчах вельмі шмат кветак. Учора (у панядзелак, 25 ліпеня — Еўрарадыё) на
галоўную плошчу прыйшлі 150 тысяч чалавек. Саша адкрыў канцэрт на гэтым мітынгу
прысвечаным загінулым”.

Еўрарадыё: Ці стала
больш паліцыі ў горадзе?

Наталля Рыбак: “Вядома,
падвышаная гатовасць паліцыі і асабліва ў месцах, дзе адбываюцца дзяржаўныя
сустрэчы, у цэнтры горада. Першыя дні там, дзе выбухнула бомба, было ўсе: і
войскі, і зброя. Зараз больш спакойна. Але адчуваецца, я нават не ведаю, як
гэта патлумачыць... Вельмі складана гэта патлумачыць словамі. Людзі проста
прыходзяць і не таму, што ім цікава паглядзець на гэта месца, а людзі
прыходзяць, бо ім важна быць разам. Гэта з’яднала людзей. У людзей замест нянавісці
праяўляецца больш любові”.

Еўрарадыё: Што ў
размовах кажуць пра асобу Брэйвіка?

 

Наталля Рыбак: “Усе
сыходзяцца на тым, што розум у гэтага чалавека не здаровы. У яго былі свае
мэты, як пэўна калісьці ў нацыстаў у Германіі. Ён нібыта хацеў зрабіць усё як
лепш на яго думку, але сродкі дасягнення гэтай мэты проста нечалавечныя. Пра
гэтую асобу людзі асабліва не размаўляюць. Пішуць нешта газеты, але ў асноўным
размаўляюць пра тых, хто знік”.

Еўрарадыё: Як людзі
ставяцца да пакарання для Брэйвіка, яму пагражае 21 год. Ці няма ў нарвежскага
грамадства настрояў, каб яго пакаралі большым тэрмінам зняволення?

Наталля Рыбак:
“Асабліва ў моладзевым асяродку, безумоўна ёсць такія настроі. Іх можна
ахарактарызаваць як: “Такім людзям няма месца на зямлі”. Але ў Нарвегіі няма
смяротнага пакарання. Такія настроі ёсць, але яны не распаўсюджаныя”.

Еўрарадыё: Ці ёсць
адчуванне, што жыццё ў Нарвегіі не такое бяспечнае? Можа, былі думкі наконт
перасялення з Нарвегіі?

Наталля Рыбак: “Не.
Мы не думалі пра змену месца жыхарства. Увогуле гэта можа здарыцца паўсюль. Я
думаю, што да Скандынавіі гэтая хваля тэрору дайшла з вялікай адтэрміноўкай. Але
ва ўсіх у падсвядомасці была такая думка, што рана ці позна гэта здарыцца і ў
нас. Тым больш, што Нарвегія ўдзельнічае ў шматлікіх вайсковых аперацыях іншых
краінаў. У падсвядомасці, можа не ясна гэта было, але было адчуванне, што гэта
можа здарыцца. Але я не думаю, што ў кагосьці з’явілася думка, што трэба адсюль
бегчы. Такога настрою ў людзей няма”.

Фота: Reuters